Phòng bệnh khi giao mùa

Một số bệnh thường xuất hiện khi giao mùa

ngày nay, do sự giao lưu nhiều giữa các vùng, miền, trong khi bệnh sởi đang bùng phát ở nhiều thành phố, đặc biệt năm vừa qua và giáp Tết, bệnh sởi không chỉ xảy ra ở con nít mà còn gặp khá nhiều ở người lớn, đặc biệt là nữ giới đang mang thai. Lý do là chưa được tiêm phòng hoặc tiêm không đủ liều (không đủ số mũi tiêm và không tiêm nhắc lại). Bệnh sởi tuy lành tính nhưng nguy hiểm nhất là gây biến chứng. Tiếp đến là các bệnh đường hô hấp, trong đó phải kể đến bệnh viêm đường hô hấp trên, tiêu biểu là viêm họng, mũi. Đặc biệt nhất là bệnh viêm mũi dị ứng thường gặp ở người có cơ địa dị ứng. Triệu chứng điển hình nhất là chảy nước mũi, ngứa mũi và hắt hơi, thậm chí kèm đau đầu. Các triệu chứng này có thể là triệu chứng của cảm cúm. Đáng lo ngại là trẻ thơ, rất có thể mắc bệnh viêm phế quản cấp, suyễn (trẻ con gọi là hen phế quản hoặc viêm phế quản co thắt). Người bệnh có sốt, tức ngực, khó thở, nhịp tim nhanh, ho khan, ho khạc đờm, đờm màu trắng đục, màu xanh, vàng, đôi khi có ho ra máu. Bệnh viêm phổi nếu không phát hiện sớm và điều trị kịp thời có thể có những biến chứng rất nặng dẫn tới tử vong. Bên cạnh đó, bệnh viêm xoang rất dễ xuất hiện, nhất là những người đã từng mắc bệnh đường hô hấp trên (tai, mũi, họng), hơn nữa, viêm xoang là bệnh lý khá phổ biến ở nước ta. Tuy không quá hiểm nguy nhưng viêm xoang là một trong những căn bệnh khó chữa dứt điểm, gây khó chịu, ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe người bệnh.

Khi thời tiết giao mùa hay bị đau nhức xương khớp.

Khi thời tiết sắp giao mùa, một số bệnh về đường tiêu hóa có thể xuất hiện như tiêu chảy, đặc biệt là tiêu chảy do Rotavirus hoặc bệnh thủ túc miệng là những bệnh rất dễ lây lan thành dịch. Cần lưu ý là bệnh thuộc hạ miệng trước Tết Nguyên đán đã xuất hiện ở một số địa phương. Dấu hiệu đặc trưng của bệnh thủ túc miệng là sốt, đau họng, tổn thương niêm mạc miệng và da, cốt yếu ở dạng phỏng nước thường thấy ở niêm mạc miệng, lòng bàn tay, bàn chân, mông, gối... Bệnh do một loại virut đường ruột gây ra, trong đó có chủng rất độc (Enterovirus71), có thể gây biến chứng hiểm như viêm não, màng não, viêm cơ tim, phù phổi, cấp nếu không được phát hiện sớm và điều trị kịp thời có thể tính mệnh người bệnh bị đe doạ. Đồng thời, bệnh rất dễ lây lan thành dịch ảnh hưởng đến rất nhiều con nít.

Bệnh dạ dày, viêm ruột già cấp và mạn tính, khi chuyển mùa rất dễ xuất hiện. Các loại bệnh này thường có hệ trọng mật thiết đến ăn uống, vệ sinh an toàn thực phẩm. Với bệnh viêm loét dạ dày hành tá tràng, tuy có nhiều nguyên do gây ra nhưng cốt yếu là vi khuẩn Helicobacter pylori hoặc do dùng một số thuốc làm ảnh hưởng đến niêm mạc bao tử (thuốc điều trị khớp, thuốc giảm đau, hạ sốt), nhất là trong dịp Tết Nguyên đán vừa qua hoặc trong dịp Tết uống quá nhiều rượu, khi thời tiết khô hanh, lạnh là điều kiện tiện lợi cho các bệnh này phát triển. Nhiều nghiên cứu cho thấy vào mùa xuân - thu, những người có bệnh dạ dày sẽ tăng nguy cơ và tái phát triệu chứng do sự kích thích của không khí lạnh, lượng histamin trong máu tăng lên, dịch vị trong bao tử bài tiết nhiều, đường tiêu hóa bị co bóp mạnh làm giảm sức đề kháng, bệnh dễ xuất hiện và tăng nặng thêm (nếu đã, đang bị bệnh dạ dày).

Khi thời tiết nóng, ẩm, lạnh đan xen, bệnh xương khớp rất dễ xuất hiện, nhất là người có tuổi, người bị viêm khớp mãn tính. Mỗi khi thời tiết chuyển mùa, hồ hết người bệnh về đến xương khớp rất khổ sở, vì chưng các triệu chứng đau nhức, tê buốt, sưng tấy các khớp tay, chân và hạn chế cử động do cứng khớp. song song, các bệnh về xương khớp tái phát hoặc tăng nặng làm cho người mỏi mệt, xanh lướt, sút cân do ăn uống kém.

Một số bệnh liên dịch thuật bến tre midtrans quan đến vai trò của muỗi sẽ xuất hiện nhiều khi chuyển mùa như sốt xuất huyết, bệnh viêm não Nhật Bản, sốt rét. Ở nước ta, sốt xuất huyết có quanh năm nhưng thời đoạn sau Tết Nguyên đán có thể có nguy cơ gia tăng do thời tiết thuận lợi cho muỗi phát triển, nhất là muỗi vằn và muỗi hổ châu Á đóng vai trò truyền bệnh sốt xuất huyết .

Nguyên tắc phòng bệnh

Nâng cao sức đề kháng bằng chế độ ăn uống hợp lý, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, vệ sinh môi trường, xoá sổ muỗi và con đẻ của chúng (bọ gậy) bằng mọi biện pháp và tránh muỗi đốt (nằm màn khi đi ngủ, ngay cả khi ngủ ban ngày, vì chưng muỗi vằn đốt người cả ban ngày, cả ban đêm) để phòng bệnh sốt xuất huyết.

Để phòng bệnh sởi, ngành y tế cần hăng hái tuyên truyền cho mọi người dân cho trẻ đến cơ sở y tế để tiêm vắc-xin sởi (những trẻ đến tuổi chưa được tiêm hoặc tiêm nhắc lại, kể cả các trẻ bỏ sót hoặc cha mẹ quên chưa đưa trẻ đến tiêm chủng vắc-xin sởi bao giờ).

Với đàn bà đang trong độ tuổi sinh đẻ, muốn mang thai, cần được tiêm vắc-xin sởi trước khi mang bầu, tốt nhất là nên tiêm vắc-xin kết hợp sởi - Rubella để phòng bệnh sởi và phòng cả bệnh Rubella.

TS.BS. Việt Bắc