Tại Việt Nam, theo khảo sát của Bộ Y tế, có khoảng 15% dân số mắc các rối loạn can dự tới stress. Mỗi ngày trung bình tại các đơn nguyên của Viện Sức khỏe thần kinh TW, BV Bạch Mai hấp thu khám và điều trị cho khoảng 300 bệnh nhân ngoại trú.
phần lớn bệnh nhân rối loạn sức khỏe thần kinh đều đi khám thần kinh, tim mạch
Tại Tọa đàm “Rối loạn hệ trọng đến stress và gánh nặng” do Viện Sức khỏe tâm thần - BV Bạch Mai tổ chức chiều 3/4, TS.BS. Dương Minh Tâm, Phòng Điều trị rối loạn liên tưởng stress, Viện Sức khỏe tâm thần cho biết, các rối loạn liên hệ stress ngày càng gia tăng. Bệnh thường phát khởi ở lứa tuổi trẻ, nữ gặp nhiều hơn nam. Ở Việt Nam, Đa số bệnh nhân lo âu đều đi khám các chuyên khoa tim mạch, tâm thần (nhiều lần) trước khi được chẩn đoán là lo lắng, làm gia tăng các chi phí không cần thiết. Trong khi phí điều trị các rối loạn lo lắng cao hơn nhiều so với các bệnh nội khoa khác.
Bệnh nhân điều trị rối loạn cảm xúc tại Viện Sức khỏe tâm thần, BV Bạch Mai.
“Trong khi đó, rối loạn tình dục, giấc ngủ, rối loại ăn uống đều can dự thần kinh. Nhiều ca sĩ, diễn viên lừng danh cũng gặp các sự cố về sức khỏe thần kinh mà nguyên cớ gốc liên tưởng đến stress” - TS. Dương Minh Tâm cho biết.
TS. Tâm lưu ý, lo âu do tình trạng stress kéo dài chiếm tỷ lệ rất cao từ 2,9 - 9%. lo âu là sự lo lắng, găng tay không phụ thuộc vào yếu tố kích thích (lo âu khác lo lắng, mai đi thi nay lo lắng, canh cánh, bất an, tim đập nhanh, đánh trống ngực). lo lắng thường kéo dài, nhiều tuần, nhiều tháng, triệu chứng y sì lo âu. thành thử, các bệnh nhân hay đến khám chuyên khoa tim mạch hơn là thần kinh. Tình trạng này gặp ở cả nam và nữ.
Thậm chí triệu chứng lo lắng đẵn lại được chẩn đoán là triệu chứng tâm thần thực vật: khó thở, hồi hộp, tim đập nhanh, trống ngực, đầu chếnh choáng...; rất nhiều người được chẩn đoán nhầm là: rối loạn tiền đình, hư nhược thần kinh, thiếu máu não... Nhưng sau khám tim mạch và dùng thuốc điều trị các bệnh trên đều không thuyên giảm. “thực tại đó khiến nhiều bệnh nhân đến khám các chuyên khoa khác trong thời kì dài, khám nhiều, mới được động viên sang khoa thần kinh khám”.
Tại Viện Sức khỏe thần kinh, mới đây kết nạp bệnh nhân nữ 38 tuổi vào viện vì đau đầu kéo dài, mất ngủ (chỉ ngủ 1 - 2 giờ/đêm). Qua khai khẩn, nữ bệnh nhân làm nghề kế toán, đã có hai con. Hai vợ chồng sau cưới tích cóp mua được một căn nhà, với số nợ bằng 1/4 giá trị nhà. Vốn là người hay lo nghĩ, cầu toàn, chồng lại đi làm xa không tương trợ nhiều được chăm con, trả nợ, từ đó chị sinh ra đau đầu. Sau một thời gian biểu hiện hay bao tay lo âu, bệnh nhân có cảm giác đau đầu hai bên ác vàng và lan ra khắp đầu, kèm theo ngủ kém. 1 năm qua chị đã phải nghỉ việc, không thể đi làm vì đau đầu trầm trọng.
Mỗi khi gặp bao tay bệnh nhân thường thấy hồi hộp, vã mồ hôi, nặng tức ở ngực, dạ dày trào ngược. bởi thế, chị đã đi khám đủ chuyên khoa. Số tiền vay mượn đi khám bệnh giờ nhiều hơn cả tiền nợ vay mua nhà. “Bệnh nhân rất chịu thương chịu khó uống thuốc, ai mách ở đâu có thầy chữa tốt đều tìm đến. Nhưng nguyên do gây đau đầu là tình trạng stress vì lo lắng nợ, con cái chưa được giải quyết mà còn nợ nhiều hơn khiến bệnh nhân càng nặng nề. Chúng tôi chẩn đoán bệnh nhân bị rối loạn dạng cơ thể, chỉ điều trị một thời kì là khỏi”, TS. Tâm san sẻ.
Bị lạm dụng dục tình khi nhỏ, lớn lên bị stress sang chấn
TS.BS. Dương Minh Tâm cũng cho biết, trong thực tiễn điều trị bệnh nhân stress, rối loạn sang chấn có những bệnh nhân mãi không khỏi. Rồi lý do thực thụ được bệnh nhân tiết lậu với thầy thuốc, nhiều người trong số họ bị xâm hại tình dục khi nhỏ. “Người lạm dụng tình dục hầu như thường phải là mắc bệnh mà họ làm việc đó vì có điều kiện thuận lợi. Còn những đứa trẻ bị lạm dụng sau này bị stress, sang chấn nhiều” - TS. Tâm lo ngại.
Ngoài ra, TS. Tâm cũng thông báo lứa tuổi học trò (thường ở lứa tuổi THPT, THCS) có thể gặp rối loạn phân ly với những sự việc như: hàng loạt học trò trong trường xuất hiện nôn, cả trường ngất, lên cơn co giật, phân ly tập thể. Đây là bệnh lý thần kinh. Có nhiều rối loạn phân ly: co giật, xỉu, bệnh này gặp 1,6% ở nam, 1,4% ở nữ. Đáng lưu ý, stress ở dịch thuật ninh thuận midtrans tuổi học sinh do áp lực học tập từ cha mẹ, thầy cô với các em. “Chúng tôi gặp nhiều cháu vào viện than phiền mất phương hướng không biết học làm gì, chỉ biết học vì ba má đề nghị, thầy cô yêu cầu. Các vấn đề này thường gặp nhiều hơn ở học trò trường chuyên, lớp chọn. Không ít học sinh đang chịu stress từ cha mẹ và thầy cô, do đó cần tăng cường cho các em thời kì vui chơi, tham gia thể thao... thay vì chỉ gò ép điểm số hay các công thức khô khan” - TS. Tâm nói.
Ngoài ra, TS. Tâm cũng lưu ý, có tình trạng khi gặp các rối loạn liên can streess nhiều người sa vào nghiện (game, rượu bia, ma túy, cờ bạc), rất khó điều trị. Đây là phương thức tự điều trị tìm cách giải quyết những khó chịu, buồn phiền. trước tiên dùng ít giải khuây sau dùng nhiều gây nghiện. Khi điều trị phải cùng lúc điều trị tâm thần và điều trị nghiện chất.
Nguyễn Hoàng
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét