Ít người tin rằng những lựa chọn đơn giản như ăn cái gì, đáp ứng với stress ra sao, luyện tập thể dục bao lăm là vừa, có nên hút thuốc lá hay không, sự thân mật và các mối quan hệ xã hội trong cuộc sống có thể tạo ra sự khác biệt mạnh mẽ đối với sức khỏe và trái tim của chúng ta. Nhưng sự thật một lối sống lành mạnh có thể làm thay đổi các nguyên nhân cũng như diễn tiến của bệnh tim mạch.
Cholesterol không phải là tất câu chuyện của bệnh tim
Trong vài thập kỷ qua cộng đồng đã trở thành nhận thức rõ hơn về vai trò của cholesterol đối với bệnh tim mạch. Lúc đầu chỉ cho rằng cholesterol có vai trò phụ, nhưng ngày nay cholesterol có vai trò hàng đầu gây ra bệnh tim mạch. tại sao cholesterol lại rất quan yếu, đó không phải là quơ câu chuyện. Cũng không phải hoàn toàn do tăng huyết áp, hay hút thuốc lá, hay lười vận động. tất thảy các nhân tố nguy cơ đã được biết này chỉ giải thích được một nửa số bệnh lý tim mạch mà chúng ta thấy. Rõ ràng, còn có nguyên tố gì khác nữa.
Thật khó mà đo được vai trò của những stress về xúc cảm đối với trái tim, nên chi sự quan yếu của nó thường ít được quan tâm. y khoa đương đại dựa trên các bằng chứng khoa học và căn cứ vào những cái có thể đong đếm và quan sát được. Cho dù như vậy thì những cái đo đếm được cũng chưa chắc đã phải là điều quan yếu nhất. Chúng ta có thể mắc sai lầm nếu chỉ tin vào những cái có thể đong đếm được. Cholesterol và áp huyết có thể đo được một cách dễ dàng. Các thuốc hiệu quả rất sẵn trên thị trường có thể giúp giảm cả hai yếu tố đó. Trong trường đại học các bác sĩ không được dạy làm cách nào để chống chọi với những bít tất tay trong cuộc sống của mình hay dạy những kỹ năng đó cho bệnh nhân của mình.
Trên thực tiễn, có nhiều bệnh nhân bị nhồi máu cơ tim và bị trầm cảm. Họ rất cần nói chuyện với ai đó, nhưng các thầy thuốc không có thời kì vì có quá nhiều việc phải làm. Hằng ngày họ phải đi buồng khám bệnh nhân, nghe tim phổi và chỉ định điều trị, làm bệnh án... cho nên, không có gì đáng kinh ngạc khi có những người không biết rằng những đau khổ về xúc cảm hay nỗi cô đơn về ý thức có thể ảnh hưởng đến bệnh tim.
Các tế bào bọt mỡ tích thành các mảng xơ vữa gây tắc mạch vành.
Không nên lệ thuộc vào những kỹ thuật hiện đại
Bệnh tim trình bày bằng các triệu chứng cần phải điều trị. Nhưng nếu chỉ điều trị các triệu chứng này thôi thì sự cải thiện sức khỏe của người bệnh sẽ không nhiều và bệnh có thể lại tái phát ở thể này hay thể khác. Nhiều bệnh nhân sau khi giải phẫu bắc cầu nối chủ vành hay được can thiệp động mạch vành qua da thường nghĩ rằng mình đã được điều trị khỏi, bởi hết triệu chứng đau thắt ngực. Hầu hết các bệnh nhân này trở về nhà và lại đấu thực hành lối sống như trước đây, một lối sống đã gây ra bệnh tim mạch. Họ lại hút thuốc, ăn chế độ nhiều chất béo, nhiều cholesterol, luôn căng thẳng trong cuộc sống, không chịu tập thể dục đều đặn.
Nhiều người lệ thuộc quá nhiều vào những tiến bộ của Y học như các thuốc mới, các kỹ thuật mổ mới, kỹ thuật cao và đắt tiền mà không tin rằng những tuyển lựa đơn giản như ăn cái gì, đáp ứng với stress ra sao, tập tành thể dục, các mối quan hệ tầng lớp trong cuộc sống có thể tạo ra sự khác biệt mạnh mẽ đối với sức khỏe và cảm giác khỏe mạnh của chúng ta. Nhưng sự thực đúng là như vậy. giải phẫu bắc cầu nối hay can thiệp động mạch vành qua da thỉnh thoảng cấp thiết khi bệnh nhân không ổn định hay bệnh đặc biệt nặng. mặc dầu phẫu thuật và can thiệp rất tốn kém, có tới một nửa những mảnh ghép cầu nối bị tắc lại sau 5 - 10 năm và có khoảng 20% các động mạch vành được đặt stent bị hẹp hay tắc lại sau một năm.
Những nguyên tố gây tắc nghẽn động mạch vành
Trên thực tiễn thì mảng xơ vữa chỉ là một trong nhiều cơ chế làm ảnh hưởng đến dòng máu tưới cho tim. Động mạch vành có thể bị co thắt, làm giảm dòng máu đến tim. Các tế bào máu được gọi là tiểu cầu có thể kết tập lại hay vón cục lại, tạo thành cục máu đông có thể gây tắc một phần dịch thuật quảng bình midtrans hoặc hoàn toàn dòng máu chảy qua một nhánh động mạch vành. tuốt tuột những cơ chế này đều bị ảnh hưởng bởi lối sống mà bạn lựa chọn hằng ngày, những cái bạn ăn, bạn đáp ứng với bít tất tay tâm lý như thế nào, bạn có hút thuốc lá hay không... Trong khi sự tắc nghẽn do mảng xơ vữa phải mất nhiều năm để hình thành (và thành ra sự thoái triển của các mảng xơ vữa cũng chậm chạp), những cơ chế khác thì rất năng động và có thể tạo ra sự cải thiện rất nhanh chóng.
Stress sẽ làm tăng áp huyết và nồng độ cholesterol máu, độc lập với chế độ ăn. Những kỹ thuật kiểm soát stress sẽ làm giảm nồng độ cholesterol máu và làm giảm áp huyết, độc lập với chế độ ăn uống. Hơn nữa hút thuốc lá làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, tập thể dục đều đặn làm giảm nguy cơ. Một lối sống lành mạnh có thể làm thay đổi các căn do cũng như diễn tiến của bệnh tim mạch. Bệnh nhân cũng cần được học cách làm thế nào để giữ cho đầu óc luôn tĩnh và đạt được sự kiểm soát nhiều hơn về những nghĩ suy của mình, làm thế nào để lắng nghe những cảm nhận khác và cảm nhận của chính thân mình, làm thế nào để cảm thấy có sự can hệ mật thiết với những người khác và với chính bản thân họ, làm thế nào để yêu và cảm nhận ái tình một cách đầy đủ hơn.
Can thiệp thay đổi lối sống một cách tích cực là cách phòng, chữa bệnh có phí rất rẻ. đổi thay lối sống không chỉ giúp chúng ta sống lâu hơn, thọ hơn mà còn sống tốt hơn. Hãy thử thay đổi và tự cảm nhận. Rồi bạn sẽ thấy từ kinh nghiệm của chính bản thân mình một sự đổi thay ngoạn mục về sức khoẻ sau những đổi thay đơn giản về lối sống có thể mang đến cho cuộc sống của bạn.
Một nghiên cứu ở Mỹ cho thấy chỉ cần thay đổi chế độ ăn, tập thể dục với chừng độ làng nhàng, thực hiện một số kỹ thuật giảm bít tất tay và tham gia câu lạc bộ bệnh nhân trong vòng vài tuần thì đã có tới 91% bệnh nhân giảm được tần số cơn đau thắt ngực do bệnh tim. hồ hết các bệnh nhân hết đau hoàn toàn, cho dù có những người trước đây đã từng bị đau ngực nhiều khi thực hành những công việc thường nhật. Trong vòng một năm, những tắc nghẽn trầm trọng của động mạch vành được cải thiện ở Hầu hết các bệnh nhân.
PGS.TS. Nguyễn Quang Tuấn
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét