Xử trí tai nạn thương tích dễ gặp

Trên thực tại, có nhiều người đã được cứu sống kịp thời nhưng cũng có không ít bệnh nhân nặng thêm do cấp cứu ban đầu sai cách.

Vết thương chảy máu

Đây là chấn thương thường gặp nhất khi bị tai nạn liên lạc. Nguyên nhân do va đập, bị vật sắc nhọn đâm vào da, xương gãy sinh ngoài làm rách da, đứt huyết mạch, dập chi. Dấu hiệu có thể quan sát bằng mắt như dập nát hoặc rách da, thịt dẫn đến máu chảy. Nạn nhân cảm thấy lạnh run, vã mồ hôi, da xanh tái, nếu mất quá nhiều máu sẽ dẫn đến choáng, ngất, tử vong.

Trong trường hợp vết thương có dị vật, không nên rút dị vật ra vì có thể làm cho máu chảy ra nhiều hơn. Cần xử trí theo các bước sau:

Mang căng thẳng hoặc túi nilon sạch khi sơ cứu để tránh lây bệnh lây truyền từ nạn nhân (nếu có).

Dùng tay ép chặt mép vết thương. Chèn băng, gạc quanh dị vật cho nhất thiết. Lưu ý không băng trùm lên dị vật. Chuyển nạn nhân tới cơ sở y tế.

Với vết thương chảy máu dập nát hay đứt chi, cần: Đeo bít tất tay. Làm garo cầm máu bằng cách cần quấn thật chặt ở vị trí trên vết thương 3-5cm. Có thể dùng vải sạch làm garo nếu không có sẵn phương tiện y tế; Xoắn garo từ từ cho đến khi máu hết chảy.

Lưu ý: Cần ủ ấm và để nạn nhân nằm ở phong độ đầu thấp, chân cao để làm giảm lượng máu chảy đến vết thương. Cứ 15 phút lại nới lỏng garo vài giây rồi xoắn chặt lại. Khi đưa đến bệnh viện, nên để bệnh nhân ở tư thế nằm, không dùng xe máy.

Đối với vết thương chảy máu không có dị vật, cần: Đeo găng cao su. Dùng gạc hoặc vải sạch ép trực tiếp lên vết thương và giữ chặt để cầm máu, sau đó băng lại; Cho nạn nhân nằm ở tư thế đầu thấp hơn chân và ủ ấm.

trực tính kiểm dịch thuật phú yên midtrans tra các đầu chi để nới băng cho phù hợp. Nếu thấy máu chảy thấm ra ngoài thì dùng băng khác chồng lên.

Lưu ý: Khi sơ cấp cứu, không nên làm garo (xoắn chặt) nếu không phải là vết thương dập nát hoặc đứt lìa.

Dùng tay ép chặt mép vết thương.

Gãy xương

Khi xương bị gãy, việc trước tiên cần làm là nhất định tạm thời bộ phận bị gãy. Tránh làm xương chuyển dịch, chẳng thể xảy ra thêm tổn thương về huyết mạch, tâm thần, cơ. Có thể dùng các loại nẹp tự tạo từ gỗ, tre, đòn gánh để một mực vùng xương gãy. Nếu gãy xương ở gần các khớp, phải khăng khăng cả khớp; chả hạn gãy xương đùi, cần khăng khăng các khớp háng, khớp gối, khớp cổ chân. Với xương cẳng chân, cần nhất định khớp gối, khớp cổ chân; Gãy xương cẳng tay, cần nhất thiết khớp khuỷu và khớp cổ tay.

Riêng khi gãy xương hở, không được rửa mà chỉ lau xung quanh vết thương, bôi thuốc vô trùng và băng ép vô khuẩn. Tuyệt đối không ấn đầu xương gãy vào trong.

Chấn thương sọ não

Khi quan sát thấy nạn nhân bị va đập ở vùng đầu, đừng tự ý chuyển di mà hãy nhờ sự viện trợ của những người khác. Nếu nạn nhân hôn mê, không nên cho uống bất kỳ loại nước nào vì dễ bị sặc.

Sau khi xử trí tổn thương ban sơ, gọi xe cấp cứu ngay. Nếu ngờ nạn nhân bị tổn thương cột sống, phải thật thận trọng khi khiêng cáng ra khỏi hiện trường. Trong quá trình di chuyển, cần nhất quyết nạn nhân bằng cách chèn vải, chăn gối ở phần đầu, cổ và thân.

Bong gân, trật khớp

Đối với bong gân , cần: Hạn chế cử động vùng bị thương tổn. Băng, ép nhẹ vùng thương tổn và chườm đá. Thỉnh thoảng hỏi nạn nhân xem có bị tê các đầu chi không để nới lỏng băng cho vừa.

Trật khớp: Không cử động khớp mà cần nhất quyết khớp ở đúng vị trí méo mó. Không thoa dầu nóng hay nắn khớp mà chỉ nên chườm lạnh vùng tổn thương.

Bỏng

Nếu xe bốc cháy, việc trước hết là quan sát hiện trường để giúp nạn nhân, song song tránh gây thương tổn cho mình. Hãy loại bỏ nguyên cớ gây bỏng bằng cách tách nạn nhân khỏi vật gây cháy, cởi bỏ xống áo nếu bén lửa, ngâm vùng da bị bỏng vào nước sạch hoặc đắp khăn mát trong 15-20 phút.

Nếu nạn nhân còn tỉnh, cần cho uống bù nước. Trong thời tiết lạnh, cần giữ ấm cho thân thể nạn nhân, sau đó nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế gần nhất.

BS. Lê Thanh Phong