Chuyên gia y tế nêu chứng cứ mới trong vụ án Hoàng Công Lương

Cho rằng đã tìm ra "tình tiết hoàn toàn mới, chưa có trong kết luận điều tra" của vụ án tai biến chạy thận làm 9 người chết ở Bệnh viện đa khoa Hoà Bình, ngày 2/8 tiến sĩ Lê Thanh Hải (Viện trưởng Trang thiết bị và Công trình y tế, Bộ Y tế) cho biết, Bệnh viện đa khoa Hòa Bình dùng hai hệ thống xử lý nước trong chạy thận là RO1 và RO2. Theo kết luận thẩm định của cơ quan điều tra, ba van nước của hệ thống lọc nước RO1 bị hỏng nhưng ông thấy nhà chức trách lại chưa làm rõ ảnh hưởng của các van đến toàn hệ thống là như thế nào.

Viện Trang thiết bị và Công trình y tế đã vẽ lại sơ đồ hệ thống xử lý nước RO1 và RO2, từ đó nhận định "đây là một sự cố hy hữu" khi ba van của hệ thống RO1 bị hỏng trên cùng một đường nối tắt. Hệ thống RO1 hỏng ba van nên nguồn nước ô nhiễm đã nối thẳng từ hệ thống lọc thô chưa qua màng lọc RO và dẫn vào tank RO2 cho máy chạy thận nhân tạo.

"Đây chính là nguyên nhân khiến 9 bệnh nhân tử vong chứ không phải do tồn dư hoá chất HF trong quá trình làm sạch hệ thống", ông Hải nói.

Chứng minh không còn tồn dư HF trong tank RO2 như kết luận của cơ quan công an, ông Hải phân tích.

Thứ nhất, bị cáo Bùi Mạnh Quốc (người trực tiếp tôn tạo) dùng axit HF và HCL để vệ sinh hệ thống. Anh ta sau đó dùng bơm cao áp để đẩy sạch hai loại hóa chất này ra đường thải nên không thể làm tồn dư hoá chất. Thứ hai, Quốc khai đã xả đáy bồn RO2, đồng nghĩa tank RO2 không còn nước nên việc kết luận tồn dư hoá chất và con đường ô nhiễm như trong kết luận điều tra và cáo trạng là không hiệp, trái với thực tế và không không có cơ sở khoa học.

"Ngoài ra, Quốc dùng hẩu lốn HCL và HF để lau chùi 2 màng lọc nhưng kết luận điều tra và cáo trạng chỉ kết luận tồn dư HF. Vậy HCL đi đâu?", ông Hải nói.

tấn sĩ Lê Thanh Hải đại diện nhóm nhà khoa học lý giải nguyên nhân mới. Ảnh: Phạm Dự.

Ông Hải đánh giá do hai hệ thống RO1 và RO2 đã sử dụng gần 10 năm, nhiều lần sục rửa bằng hoá chất nên làm cho quá trình hỏng 3 van diễn ra dần dần. Bị cáo Hoàng Công Lương (bác sĩ tại Bệnh viện Đa khoa Hoà Bình) có thể đã nhận thấy một số biểu thị thất thường trong quá trình chạy thận trước đây nên đề nghị bảo trì hệ thống nước. Tuy nhiên, hỏng hóc từ hệ thống RO1 đã gây ô nhiễm trực tiếp vào vòng tuần hoàn cho chạy thận nhân tạo. Đây là điều không thể lường trước.

Ông Hải nhận định cơ quan điều tra đã cho phá dỡ tuốt luốt hệ thống RO1 và RO2 khi chưa thực nghiệm hiện trường nên làm mất đi vật chứng quan yếu của vụ án. Cơ quan điều tra cần phục dựng hết thảy hiện trường và thực nghiệm điều tra dưới sự chứng kiến của các nhà khoa học trong y tế để tìm ra nguyên nhân khách quan.

Về "tình tiết mới" trên, ông Nguyễn Huy Quang (Vụ trưởng Pháp chế Bộ Y tế) cho biết những nhận định của Viện trưởng Hải đã được ông thể hiện tại phiên toà phúc thẩm. Tuy nhiên, HĐXX đã cho rằng lý giải trên không có căn cứ khoa học. "Bộ Y tế cũng đang soạn thảo chi tiết các nội dung và sẽ kiến nghị giám đốc thẩm trong tuần tới", ông Quang nói thuần khiết 2/8.

Ông Quang cho biết từ những quan điểm của các nhà khoa học, ngày 16/3, Bộ Y tế ra công văn mật số 41 gửi Thủ tướng, Phó thủ tướng trực về việc xuất hiện tình tiết mới mang tính khoa học liên hệ căn do tử vong của các nạn nhân. Bộ Y tế còn ra tiếp công văn mật số 69 gửi Bộ Công an, TAND vô thượng, VKSND Tối cao để cung cấp tài liệu, chứng cứ khoa học mới can hệ đến quá trình giải quyết vụ án.

Trái với những nhận định của ông Hải, tại kết luận điều tra của Công an tỉnh Hòa Bình, bị cáo Bùi Mạnh Quốc bị xác định tự ý dùng hoá chất HF, HCL để sục rửa màng lọc. Từ đó dẫn đến tồn dư một lượng hoá chất lớn gấp nhiều lần mức cho phép, gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.

Dịch thuật tiếng Anh tại Huế Tại phiên phúc thẩm, HĐXX thông tin đã nhận được hai công văn mật này trong quá trình xem xét vụ án. Dù vậy sau nhiều ngày xét xử, nghị án, toà phúc thẩm vẫn giữ nguyên các nhận định của các cơ quan tố tụng về nguyên nhân 9 bệnh nhân tử vong và nghĩa vụ liên tưởng của hàng loạt cán bộ tại Bệnh viện Đa khoa Hoà Bình.

HĐXX đánh giá các ý kiến mang tính giả thiết của Bộ Y tế và Viện Trang thiết bị và Công trình y tế về nguyên nhân bệnh nhân tử vong, con đường tồn dư hóa chất... "là không có cơ sở khoa học và không hợp với các bằng chứng trong hồ sơ vụ án".

Cho rằng kết luận thẩm định của Viện khoa học hình sự (Bộ Công an) là xác thực, khoa học và hiệp với lời khai của các bị cáo, HĐXX bác các lập luận, giả thiết mà Bộ Y tế đưa ra.

Hệ thống máy chạy thận ở Bệnh viện đa khoa Hòa Bình. Ảnh: Phạm Dự.

Vụ án xảy ra vào sáng 29/5/2017 khi 18 bệnh nhân đang chạy thận nhân tạo tại Bệnh viện Đa khoa Hòa Bình thì có dấu hiệu thất thường. 9 người lần lượt tử vong. Công an xác định căn do do nguồn nước chạy thận không đảm bảo.

Tại phiên phúc thẩm mở cuối tháng 6, TAND tỉnh Hòa Bình tuyên xử Hoàng Công Lương 30 tháng tù về tội Vô ý làm chết người .

Ở tội Thiếu nghĩa vụ gây hậu quả nghiêm trọng, Trương Quý Dương (nguyên giám đốc bệnh viện Hoà Bình), Trần Văn Thắng (nguyên trưởng phòng vật tư), Hoàng Đình Khiếu (nguyên phó giám đốc bệnh Hoà Bình) mỗi người 30 tháng tù, Đỗ Anh Tuấn (nguyên giám đốc công ty Thiên Sơn) 24 tháng tù treo.

Bị cáo Trần Văn Sơn (nguyên cán bộ phòng vật tư) và Bùi Mạnh Quốc không kháng cáo, chấp nhận án phạt 42 và 54 tháng tù.

Trước ngày toà án mở phiên phúc án, Bộ Y tế đã gửi công văn tới TAND, VKSND tỉnh Hòa Bình. Bộ Y tế cho rằng án phạt bác sĩ Lương về tội sơ sẩy làm ch ế t ng ườ i là chưa thích hợp, không đủ yếu tố cấu thành tội nhân. Trường hợp tòa phúc thẩm vẫn xác định tội danh này với thầy thuốc Lương thì sẽ là "tiền lệ hết sức hiểm, rất xấu" và tạo ra tâm lý bất an cho các nhân viên y tế trong cả nước.