con trẻ là đối tượng dễ mắc cúm do sức đề kháng kém. Khi trẻ mắc cúm cần được trông nom đúng cách để giảm thiểu các biến chứng nguy hiểm do virut cúm gây ra.
Bệnh cúm do các virut gây ra, thường gặp là cúm A/H3N2, A/H1N1, A/H5N1 (rất hiểm nguy) và cúm B. Bệnh truyền nhiễm trực tiếp từ người bệnh sang người lành ưng chuẩn các giọt bắn nhỏ khi trò chuyện, khi ho, hắt xì hơi. Bệnh cúm tiến triển thường lành tính, nhưng cũng có thể biến chứng nặng và hiểm nguy hơn ở trẻ em nhất là trẻ dưới 5 tuổi và những trường hợp khác như: người có bệnh lý kinh niên về tim mạch và hô hấp, người bị suy giảm miễn nhiễm, người trên 65 tuổi, nữ giới có thai.
Khi trẻ mắc cúm, hệ miễn nhiễm suy giảm, trẻ dễ bị các biến chứng.
Triệu chứng và các biến chứng của bệnh cúm ở trẻ thơ
Bệnh cúm thường bị nhầm với cảm lạnh thường nhật nhưng các triệu chứng của bệnh này thường nghiêm trọng hơn những dấu hiệu điển hình của cảm lạnh như hắt hơi, sổ mũi, nghẹt mũi.
Ở trẻ thơ, khoảng 2 ngày sau khi thân xúc tiếp với virut cúm (thời gian ủ bệnh), các triệu chứng ban sơ có thể là sốt nhẹ rồi tăng dần (có thể trên 39 0 C), ớn lạnh, ho, đau họng, đau tai, chảy nước mắt mũi, mỏi mệt, kém ăn, có thể xuất hiện triệu chứng ỉa chảy. Ở một số trẻ lớn có thể thấy đau cơ, đau mỏi thuộc cấp, đau họng, ho và nhức ở hốc mắt… Diễn tiến thường nhật, sau từ 4-7 ngày, bệnh cúm sẽ tự khỏi dần, sốt và các triệu chứng dị thường biến mất nhưng ho và tình trạng mỏi mệt vẫn kéo dài. Tuy nhiên có trường hợp nặng, bệnh để lại nhiều biến chứng nguy hiểm.
Khi trẻ mắc cúm, hệ thống miễn dịch bị giảm, nếu cha mẹ không biết cách phòng tránh và chăm sóc, dễ dẫn đến các biến chứng, bao gồm viêm đường hô hấp như viêm họng, thanh quản, viêm phế quản, viêm phổi, hen phế quản kịch phát…; hoặc viêm nhiễm ngoài hô hấp như viêm tai giữa, viêm cơ tim, viêm màng ngoài tim và đặc biệt có khả năng gây tử vong cao đối với trẻ mắc bệnh mãn tính. Nếu nhiễm cúm A/H1N1 biến cứ liệu đến viêm đường hô hấp trên, còn nhiễm cúm A/H5N1 thì dễ biến chứng gây viêm phổi nặng.
Biến chứng hiểm nhất của bệnh cúm là hội chứng Reye (gây sưng tấy trong gan và não). mặc dầu hội chứng này ít gặp nhưng biến chứng rất trầm trọng và tỷ lệ tử vong cao. Hội chứng Reye thường gặp nhất ở trẻ từ 2 đến 16 tuổi, vài ngày sau khi bị cúm. Khi các triệu chứng của cúm có vẻ như đang bớt dần, trẻ chợt buồn nôn và nôn. Sau đó khoảng 1-2 ngày, trẻ chuyển mê sảng, co giật rồi đi dần vào hôn mê và có thể tử vong.
Khi nào cần hệ trọng với bác sĩ nhi khoa?
Trẻ dưới 3 tháng nếu có bất kỳ triệu chứng nào của bệnh bao gồm: sốt, ho, quấy khóc, bú kém....
Trẻ trên 3 tháng thì đưa trẻ tới gặp bác si nhi khoa khi có một trong các thể hiện sau: tiểu ít hơn thường ngày, sốt từ 39 o C trở lên, sốt quá 2 ngày, đau tai: quấy khóc, lấy tay đập hay vò tai, cọ tai xuống nệm, người lớn đụng vào tai là khóc, chảy dịch tai, mắt màu đỏ hoặc màu vàng, đổ ghèn mắt, có ho hơn một tuần, nước mũi đặc, xanh lá cây trong hơn hai tuần dù có vệ sinh, thở nhanh, thở mệt, khò khè, cảm thấy quá lo lắng.
Cần đưa trẻ đi cấp cứu ngay khi trẻ có bất kỳ một trong các dấu hiệu sau: li bì khó đánh thức, co giật, không uống được hoặc bỏ bú, nôn toàn bộ mọi thứ, có dấu hiệu tím tái, tiếng thở rít khi nằm yên.
Làm thế nào để coi ngó trẻ tốt nhất?
Cúm là bệnh do virut gây ra nên không có thuốc điều trị đặc hiệu, chỉ điều trị triệu chứng, nâng cao thể lực, sức đề kháng và chờ bệnh tự khỏi. Nếu có biến chứng thì cần điều trị biến chứng.
thường ngày, trẻ mắc cúm sẽ sốt cao và nhanh, thậm chí tới 39-40 độ, hơi thở không có mùi hôi, cần cho trẻ dùng thuốc hạ sốt (paracetamol hoặc ibuprofen nếu được thầy thuốc cho phép). Nếu dùng các loại thuốc khác phải có chỉ định của thầy thuốc, bởi dễ gây tác dụng phụ như đông máu, giảm tiểu cầu trong máu, thậm chí gây những biến chứng hiểm nguy như chảy máu, suy chức năng gan... Không được dùng aspirin để hạ sốt cho trẻ. Tuyệt đối không tự tiện mua thuốc chống cúm như tamiflu cho trẻ dùng khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Vệ sinh đường hô hấp: Với trẻ lớn có thể dùng dung dịch súc miệng thường ngày hoặc dùng nước muối sinh lý để súc miệng, vệ sinh sạch đường hô hấp để tránh tình trạng bội nhiễm dịch thuật điện biên midtrans thêm vi khuẩn. Đối với trẻ nhỏ không tự súc miệng được, bố mẹ có thể cho con nằm ngửa cổ tối đa, rồi nhỏ mũi mỗi bên vài giọt nước muối sinh lý, làm sạch đường họng - mũi, giúp trẻ không bị bội nhiễm do vi khuẩn. cha mẹ cần chú ý cách ly dự phòng bởi virut dễ lây truyền qua đường nước bọt bắn và từ tay qua miệng.
Cần bù nước và bổ sung vitamin : Khi trẻ bị sốt thường mất nước, cần bổ sung vitamin bằng cách cho trẻ ăn đồ lỏng, giúp trẻ dễ hấp thụ thức ăn và bù nước bằng việc uống nhiều sữa, nước hoa quả, oresol, giúp trẻ hồi phục nhanh. Khi trẻ sốt cao, da xanh tái, mỏi mệt, dùng thuốc hạ sốt có thể đỡ sốt nhưng trẻ vẫn nằm mệt mỏi, không chịu chơi - có thể trẻ dễ nhiễm vi khuẩn. Khi đó bố mẹ cần đưa con đến cơ sở y tế để làm thêm một số xét nghiệm đơn giản như công thức máu. Nếu thấy bạch huyết cầu tăng cao, các thầy thuốc mới có chỉ định dùng thuốc kháng sinh. Còn trong các trường hợp viêm đường hô hấp do virut, đặc biệt là virut cúm, nếu bố mẹ tự tiện cho con uống thuốc kháng sinh sẽ không có tác dụng mà còn dễ gây tình trạng kháng thuốc, việc điều trị sẽ khó khăn hơn.
Để phòng bệnh cúm, cần cho trẻ tiêm phòng vắc-xin cúm, vệ sinh thân và đặc biệt giữ ấm cho trẻ khi ngủ, nhất là vào thời điểm lúc nửa đêm, trẻ hay vã mồ hôi và lạnh ở gan bàn chân. bác mẹ cần để ý lau mồ hôi khi con vã mồ hôi bởi lúc này nhiệt độ thân thể bốc hơi, sẽ gây lạnh, rất dễ gây viêm nhiễm đường hô hấp.
BS. Lê Anh
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét